Nội dung bài viết
- Khấu trừ thuế GTGT là gì?
- Ai được áp dụng phương pháp khấu trừ thuế GTGT?
- Điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào năm 2026
- 1. Có hóa đơn GTGT hoặc chứng từ nộp thuế
- 2. Có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt từ 5 triệu đồng
- 3. Mua trả chậm, trả góp
- 4. Hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu
- Trường hợp nào không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào?
- Thuế đầu vào không được khấu trừ thì xử lý thế nào?
- Cách giữ trọn tiền thuế đầu vào cho doanh nghiệp nhỏ
- Căn cứ pháp lý
Khấu trừ thuế GTGT là việc doanh nghiệp lấy số thuế GTGT ghi trên hóa đơn bán ra trừ đi số thuế GTGT đã trả khi mua hàng, rồi chỉ nộp phần chênh lệch. Muốn được trừ phần thuế đầu vào, doanh nghiệp phải có hóa đơn hợp pháp và chuyển khoản với khoản mua từ 5 triệu đồng trở lên. Dưới đây là điều kiện và các trường hợp bị loại theo luật áp dụng năm 2026.
Khấu trừ thuế GTGT là gì?
Thuế giá trị gia tăng (GTGT, hay VAT) tính trên phần giá trị tăng thêm qua từng khâu, nên luật cho phép trừ số thuế đã trả ở khâu trước.
- Thuế GTGT đầu ra: số thuế bạn ghi trên hóa đơn khi bán hàng, thu hộ Nhà nước từ khách.
- Thuế GTGT đầu vào: số thuế ghi trên hóa đơn khi bạn mua hàng, dịch vụ phục vụ kinh doanh.
- Thuế phải nộp = Thuế GTGT đầu ra − Thuế GTGT đầu vào được khấu trừ.
Ví dụ: tháng 9/2026, thuế đầu ra 80 triệu đồng, thuế đầu vào 50 triệu đồng thì công ty nộp 30 triệu. Nếu 10 triệu đầu vào bị loại, số phải nộp tăng lên 40 triệu.
Ai được áp dụng phương pháp khấu trừ thuế GTGT?
Theo Điều 21 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, phương pháp khấu trừ áp dụng cho cơ sở kinh doanh làm đủ chế độ kế toán, hóa đơn, chứng từ, gồm:
- Cơ sở kinh doanh có doanh thu hằng năm từ 1 tỷ đồng trở lên (trừ hộ, cá nhân kinh doanh). Phương pháp tính thuế được giữ ổn định 2 năm liên tục.
- Doanh nghiệp, hợp tác xã có doanh thu dưới 1 tỷ đồng nhưng tự nguyện đăng ký và làm đủ sổ sách, hóa đơn.
Hộ kinh doanh không dùng phương pháp này; họ nộp thuế theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu. Bạn có thể xem thêm bức tranh chung trong bài Luật Thuế GTGT và các văn bản hướng dẫn năm 2026.
Điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào năm 2026
Từ ngày 01/7/2025, điều kiện khấu trừ thực hiện theo Luật Thuế GTGT số 48/2024/QH15 và Nghị định 181/2025/NĐ-CP (sửa đổi bởi Nghị định 359/2025/NĐ-CP và 144/2026/NĐ-CP). Thông tư 219/2013/TT-BTC mà nhiều tài liệu cũ còn dẫn đã được thay bằng Thông tư 69/2025/TT-BTC.
1. Có hóa đơn GTGT hoặc chứng từ nộp thuế
Doanh nghiệp phải có hóa đơn GTGT hợp pháp khi mua hàng, dịch vụ; hoặc chứng từ nộp thuế GTGT ở khâu nhập khẩu; hoặc chứng từ nộp thuế thay cho nhà cung cấp nước ngoài. Hóa đơn phải ghi đúng tên, mã số thuế của bên mua và bên bán, đúng giá trị thực tế. Hóa đơn ghi sai mã số thuế, sai số tiền, sai thuế suất là sai trọng yếu: cần đề nghị người bán lập hóa đơn điều chỉnh hoặc thay thế trước khi kê khai.
2. Có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt từ 5 triệu đồng
Đây là thay đổi lớn nhất so với luật cũ. Ngưỡng bắt buộc chuyển khoản hạ từ 20 triệu xuống 5 triệu đồng (giá đã có thuế GTGT).
| Nội dung | Quy định áp dụng từ 01/7/2025 |
|---|---|
| Ngưỡng phải thanh toán không dùng tiền mặt | Từ 5 triệu đồng (trước đây 20 triệu đồng) |
| Bên mua nộp tiền mặt vào tài khoản bên bán | Không được coi là thanh toán không dùng tiền mặt |
| Mua nhiều lần trong một ngày của cùng người bán | Tổng từ 5 triệu đồng phải chuyển khoản |
| Nhân viên dùng thẻ, ví cá nhân trả hộ | Được khấu trừ nếu có quy chế nội bộ và công ty hoàn tiền lại cho nhân viên bằng chuyển khoản |
Bù trừ công nợ (có biên bản đối chiếu) hay thanh toán ủy quyền qua bên thứ ba vẫn được chấp nhận nếu ghi rõ trong hợp đồng.
3. Mua trả chậm, trả góp
Hàng mua trả chậm, trả góp từ 5 triệu đồng chưa đến hạn trả vẫn được khấu trừ trước. Từ 20/6/2026, Nghị định 144/2026/NĐ-CP quy định rõ: đến hạn thanh toán theo hợp đồng mà chưa có chứng từ chuyển khoản thì phải điều chỉnh giảm thuế đầu vào ngay kỳ đó; khi có chứng từ sau thì được khấu trừ lại. Doanh nghiệp nên rà các hợp đồng trả chậm đang dở dang.
4. Hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu
Hàng xuất khẩu cần thêm hợp đồng với bên nước ngoài và tờ khai hải quan; bán qua sàn thương mại điện tử nước ngoài hay kho ngoại quan cần tài liệu chứng minh đã bán ở nước ngoài.
Trường hợp nào không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào?
Căn cứ Điều 23, 24, 26 và 28 Nghị định 181/2025/NĐ-CP, doanh nghiệp không được khấu trừ trong các trường hợp sau:
- Hóa đơn giả, hóa đơn khống (không có hàng hóa, dịch vụ thật), hóa đơn ghi giá trị khác thực tế, hoặc hóa đơn lập từ các hành vi bị cấm tại Điều 13 Luật Thuế GTGT.
- Hàng hóa, dịch vụ mua từ 5 triệu đồng trở lên không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt.
- Hàng mua trả chậm đến hạn thanh toán mà không chuyển khoản (phải điều chỉnh giảm phần đã khấu trừ).
- Đầu vào dùng cho hàng hóa, dịch vụ không chịu thuế GTGT. Nếu dùng chung, chỉ được khấu trừ theo tỷ lệ doanh thu chịu thuế trên tổng doanh thu, trừ khi hạch toán riêng được.
- Phần hàng hóa hao hụt vượt định mức theo quy định.
- Tài sản cố định chuyên dùng cho quốc phòng, an ninh; tài sản của tổ chức tín dụng, bảo hiểm nhân thọ, chứng khoán, cơ sở khám chữa bệnh, cơ sở đào tạo; máy bay, du thuyền không dùng để kinh doanh (kể cả tiền thuê, sửa chữa).
- Ô tô chở người từ 9 chỗ trở xuống có giá trên 1,6 tỷ đồng (chưa thuế): chỉ được khấu trừ phần thuế tương ứng 1,6 tỷ, phần vượt bị loại. Trừ xe dùng kinh doanh vận tải, du lịch, khách sạn, xe làm mẫu và lái thử.
- Tiền thuê nhà cho chuyên gia nước ngoài giữ chức vụ quản lý, ký hợp đồng lao động và nhận lương tại Việt Nam.
- Văn phòng tổng công ty không trực tiếp kinh doanh và các đơn vị sự nghiệp trực thuộc (bệnh viện, trường, nhà nghỉ…) không phải người nộp thuế GTGT.
- Hàng xuất khẩu đã có xác nhận hải quan nhưng thiếu các hồ sơ khác theo quy định.
Lưu ý: Một số khoản trước đây hay bị hiểu nhầm là không được khấu trừ nhưng thực ra vẫn được: hàng dùng để biếu, tặng, khuyến mại, quảng cáo; hàng tổn thất không được bồi thường (có hồ sơ chứng minh); tài sản phục vụ người lao động như nhà ở công nhân khu công nghiệp.
Thuế đầu vào không được khấu trừ thì xử lý thế nào?
Số thuế GTGT đầu vào không được khấu trừ được tính vào chi phí khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp, hoặc cộng vào nguyên giá tài sản cố định. Ngoại lệ: khoản mua từng lần từ 5 triệu đồng mà không chuyển khoản thì vừa mất khấu trừ, vừa không được tính vào chi phí. Quy định chi phí được trừ chi tiết có trong bài Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và văn bản hướng dẫn 2026.
Nếu phát hiện đã kê khai sai hoặc sót hóa đơn đầu vào, doanh nghiệp được khai bổ sung trước khi cơ quan thuế công bố quyết định kiểm tra, thanh tra:
- Sai làm tăng số thuế phải nộp: khai bổ sung vào đúng kỳ phát sinh, nộp thêm thuế và tiền chậm nộp.
- Sai chỉ làm giảm thuế phải nộp hoặc thay đổi số thuế còn được khấu trừ chuyển kỳ sau: khai vào kỳ phát hiện sai sót.
Cách giữ trọn tiền thuế đầu vào cho doanh nghiệp nhỏ
- Thanh toán mọi hóa đơn từ 5 triệu đồng bằng tài khoản ngân hàng của doanh nghiệp, ghi rõ số hóa đơn trong nội dung chuyển khoản.
- Tra cứu hóa đơn đầu vào trên cổng hóa đơn điện tử của cơ quan thuế và kiểm tra tình trạng hoạt động của người bán trước khi kê khai.
- Theo dõi hạn thanh toán của hợp đồng trả chậm, trả góp.
Nếu không có người chuyên trách, bạn có thể giao việc rà hóa đơn và lập tờ khai cho dịch vụ kê khai thuế GTGT của Kế Toán Hải Châu. Đội ngũ có chứng chỉ bồi dưỡng kế toán trưởng sẽ kiểm từng hóa đơn trước khi nộp, báo giá theo khối lượng chứng từ. Gọi 0814 533 888 để nhận báo giá trong 5 phút, hoặc xem các bài khác trong chuyên mục kê khai thuế.
Căn cứ pháp lý
- Luật Thuế giá trị gia tăng số 48/2024/QH15, hiệu lực từ 01/7/2025 (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 90/2025/QH15 và Luật số 149/2025/QH15).
- Nghị định 181/2025/NĐ-CP quy định chi tiết Luật Thuế GTGT, hiệu lực từ 01/7/2025, thay Nghị định 209/2013/NĐ-CP.
- Nghị định 359/2025/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 181/2025, hiệu lực từ 01/01/2026.
- Nghị định 144/2026/NĐ-CP sửa đổi Nghị định 181/2025 (gồm quy định mua trả chậm, trả góp), hiệu lực từ 20/6/2026.
- Thông tư 69/2025/TT-BTC hướng dẫn Luật Thuế GTGT, hiệu lực từ 01/7/2025, thay Thông tư 219/2013/TT-BTC.